Lezingen Landelijke Dag 2026

Op de Landelijke Dag kun je een veelzijdig programma verwachten met lezingen van vogelonderzoekers, vrijwilligers en andere gepassioneerde vogelliefhebbers en -kenners. Met bijdragen vanuit Sovon, Vogelbescherming Nederland, de Nederlandse Ornithologische Unie, Natuurmonumenten en LandschappenNL. De eerste titels zijn inmiddels bekend. De komende tijd vullen we deze lijst regelmatig aan.

Op naar een nieuwe Vogelatlas 

Albert de Jong en Harvey van Diek (Sovon)

De vogelbevolking in Nederland is voortdurend in beweging. Vogels reageren snel op veranderingen in hun omgeving. Sommige soorten profiteren van het opwarmende klimaat, van natuurontwikkeling en een betere waterkwaliteit. Andere hebben het juist zwaar doordat hun leefgebied verslechtert. Voor de nieuwe Vogelatlas brengen we deze veranderingen met veldwerk in 2026-2030 opnieuw in kaart. In deze lezing vertellen coördinatoren Albert de Jong en Harvey van Diek waarom een nieuwe atlas belangrijk is en hoe je mee kunt doen. Ze leggen eenvoudig uit welke stappen je zet om vanaf 1 december 2026 het veld in te gaan. Neem alvast een kijkje op vogelatlas.nl. En filosofeer in de zaal mee over soorten die opzienbarend zullen zijn in de nieuwe atlas.

Pionierend naar een methodiek Broedsucces Kievit 

Aad van Paassen (Actiegroep Kievit)

Het agrarisch natuurbeheer is sterk gericht op de grutto. Om inzicht te krijgen in de effectiviteit worden jaarlijks op circa 100.000 ha tellingen gedaan naar het broedsucces van circa 10.000 broedparen grutto. Maar veel Nederlanders hebben meer met de kievit. Het eerste kievitsei is elk jaar het startsein van het nieuwe weidevogelbeschermingsseizoen voor vrijwilligers en boeren. Veel kieviten broeden buiten gebieden met Anlb-beheerpakketten. En opvallend: we weten gewoon niet hoe het broedsucces is van de kievit. We weten wel dat ook de kievit sterk achteruit gaat. Daarom hebben we in 2025 de Actiegroep kievit opgericht en zijn we gewoon begonnen met monitoren en ervaringen uitwisselen. Ondanks dat we weten dat dat lastiger is dan bij de grutto vanwege een langer broedseizoen met meerdere broedpogingen. Pionieren dus en gemotiveerd door passie en uitgevoerd met kennis van zaken en zorgvuldig registreren. Al doende leren we en met deze presentatie brengen we u graag op de hoogte van onze bevindingen. 

Papegaaitje leef je nog?! 

Caroline Walta

Op de vogellijst van het Koninkrijk der Nederlanden staat een endemische en bedreigde papegaaiensoort: de geelvleugelamazone (Amazona barbadensis).Caroline Walta neemt je mee naar Bonaire, waar ze zich vier maanden inzette bij het beschermingsproject voor deze bijzondere soort. Ver van de toeristische trekpleisters woonde ze letterlijk tussen de vogels, die liefkozend "lora" worden genoemd. Al gauw ontdekt Caroline dat niet iedereen gecharmeerd is van de amazonepapegaaien. En dat werken en leven in Caribisch Nederland zo zijn uitdagingen kent. Helaas is er nog steeds een hartverscheurende handel in papegaaien: 80% wordt met uitsterven bedreigd. Toch geven beschermingsprojecten zoals dat op Bonaire hoop voor de toekomst. Caroline Walta (1971) werkt als dierverzorger bij de World of Birds Foundation in Drenthe met ruim 1.800 exotische vogels. Doel van het centrum is het beschermen en behouden van bedreigde soorten, het doen van onderzoek en het delen van kennis wereldwijd.

Kraanvogels voorspellen met de kraanvogelradar

Koen de Koning (Wageningen University & Research)

Met een enorme spanwijdte en een sierlijk postuur is de kraanvogel misschien wel een van de meest iconische trekvogels van Europa. Als ze onder luid trompetterend geroep in grote getalen overvliegen zijn ze haast niet te missen. Toch is het niet eenvoudig om op het juiste moment op de juiste plek te zijn, ondervond ook Dr. Koen de Koning, wetenschapper bij Wageningen Universiteit en uitvinder van de Kraanvogelradar. De Kraanvogelradar moet vogelaars helpen om het spotten makkelijker te maken. Maar er is meer. Deze webapp is inmiddels uitgegroeid tot een veelbezocht platform dat mensen in verbinding brengt met de vogeltrek, en met kraanvogels in het bijzonder. Dr. de Koning neemt je mee naar zijn passie voor deze bijzondere vogels, en de wetenschap achter de Kraanvogelradar. Zijn lezing gaat uiteraard over kraanvogels, maar ook over verbinding, en samenspel tussen wetenschappers en duizenden enthousiaste vogelliefhebbers. “Samen maken wij de Kraanvogelradar!”

De Vlaamse gaai, bewonderd en verguisd

Piet J. van den Hout

Vlaamse gaaien worden bewonderd om hun bonte en blauwe veren en verguisd om hun roofzuchtige gedrag. Maar zijn ze echt wel zo roofzuchtig? Hoe goed kennen mensen de Vlaamse gaai? Ik wil Vlaamse gaaien dichterbij brengen. Ik volg ze in hun dagelijkse leven: als verliefde pubers, zorgzame ouders, ruziemakers, dromerige kletsers, vrolijke badgasten, hamsteraars, nestrovers, reizigers, of als stille, eenzelvige vogels. Maar ik wil ook weten hoe slim ze zijn. Weten ze eigenlijk wel wat ze aan het doen zijn of proberen ze maar wat? Hoe vinden ze bijvoorbeeld hun verstopte eikels terug? Door niet alleen ideeën en gevoelens te volgen, maar vooral goed naar Vlaamse gaaien te blijven kijken leren we ze echt kennen en zijn we in staat om feiten van fabels te onderscheiden.