Ringen / CES

CES - Foto: Marijn Nijssen

Het ringen van vogels valt onder verantwoordelijkheid van het Vogeltrekstation (Nederlandse Ringcentrale). Gezamenlijk wordt het project 'Constant Effort Sites' georganiseerd. Gedurende een aantal dagen in het voorjaar en de zomer daartoe vogels gevangen en geringd in vaste opstellingen.

Ringen
De vogels worden gevangen met mistnetten. Onderzoekers meten en wegen de vogels om leeftijd, geslacht en conditie te bepalen, waarna ze de vogels ringen en weer loslaten. In de eerste tien jaar van het project werden bijna 166.000 vogels gevangen.

Doel
Het vangen gaat volgens een vaststaand protocol zodat de vangsten van jaar tot jaar en van plek tot plek vergelijkbaar zijn. De hele werkwijze staat uitgebreid beschreven in de CES-handleiding. Door de gestandaardiseerde werkwijze verzamelen we gegevens die ons belangrijke informatie geven over de aantalsontwikkelingen, broedsucces, conditie en overleving van de verschillende vogelsoorten. Daarnaast kunnen we veranderingen in aankomst van zomervogels (fenologie) in kaart brengen. Het CES levert dus waardevolle informatie op die waargenomen aantalsontwikkelingen kan verklaren.

Werkwijze
De werkwijze is sterk gestandaardiseerd:

  • Vaste vangstopstelling met mistnetten
  • Vooral struweel- of moerasrijke habitats
  • 12 vangdagen tussen half april en begin augustus
  • Eenmaal per 10 dagen vangen
  • Gevangen vogels worden geringd, gemeten en gewogen en losgelaten
  • Leeftijd, geslacht en conditie worden bepaald

Locaties
Verspreid over Nederland zijn er 40 locaties waar de onderzoekers mistnetten ophangen. Er is een concentratie van ringplekken in moeras- en struweelrijke habitats, waar het ringen meer oplevert dan in bijvoorbeeld oud loofbos. Dit verklaart deels de hiaten die er zijn in bijvoorbeeld Drenthe, de Achterhoek, de Veluwe, het noordoosten van Noord-Brabant en het zuiden van Limburg.

Resultaten
Over de resultaten wordt gepubliceerd in de jaarverslagen Broedvogels in Nederland en o.a. in Sovon-Nieuws en Op het Vinkentouw.

Bekijk ook de resultaten in excel.

Meedoen

Voor het organiseren van een eigen CES-plek is een ringvergunning nodig en toestemming van de grondeigenaar. Mensen zonder ringvergunning kunnen een bijdrage leveren als assistent op een bestaande CES-plek, en daarmee ervaring opdoen om eventueel later een eigen CES-plek te starten. Het seizoen loopt van half april tot en met begin augustus. Verdeeld over deze periode wordt gemiddeld eens in de tien dagen een vangstdag georganiseerd (totaal 12 dagen in een seizoen).