Eieren van Kleinst Waterhoen, verzameld in 1857 in Zuidoost-Brabant voor een Engelse collectie. Foto: Justin Jansen.

Historische eiercollecties, wie helpt ze (verder) te ontsluiten?

In musea en oude collecties is nog een schat aan historische informatie aanwezig. Eierverzamelingen, notitieboekjes...er valt nog veel te ontdekken.

Justin Jansen heeft in de loop van vele jaren allerlei collecties in binnen- en buitenland onderzocht. Dat leverde vele nog onbekende gegevens op, waardoor we een beter zicht krijgen op het historische voorkomen van soorten in een tijdperk waaruit vrijwel geen vogelgegevens bekend zijn. Een voorbeeld is de reconstructie van het voorkomen van kleine rallen in Zuidoost-Brabant in de negentiende eeuw, op grond van eierverzamelingen in Britse collecties. Verschillende artikelen zijn hierover gepubliceerd, waardonder deze in Limosa.

Ontsluiting wenselijk

De omvangrijke set aan gegevens is deels opgenomen in excelfiles, deels nog niet. Waardevolle collecties waarvan gegevens nog niet (helemaal) in excelfiles zitten zijn die van:

  • Jourdain (bezoeken 1901 en 1923, o.a. De Wieden en Texel, gedetailleerde dagboeknotities per dag van legsels en inhoud van het bezoek uit 1901)
  • Warmholtz (omgeving Katwijk 1900-1945)
  • Van Baar (noordelijke Peel, 1900-1930)
  • Dresser (compositie van meerdere verzamelaars) (zuidoost Brabant)

Waarom

Het gaat om een belangwekkende historische referentieset van regionale verspreiding en documentatie (deels nog onbekend) van landelijk zeldzame broedvogels. Voorts maakt ontsluiting van het historische materiaal  inzichtelijk wanneer eerste broedgevallen van bepaalde soorten in Nederland werden vastgesteld. Het vormt daarmee een bouwsteen voor een update van de Avifauna van Nederland. Gegevens over legsels en data kunnen bijdragen aan kennis van broedbiologie in vroeger tijden. Wellicht zijn ook fenologische data (eerste zwaluwen etc.) te destilleren uit de sommige dagboekaantekeningen.

Hoe

Een vrijwilliger zou zich zeer nuttig kunnen maken met invoerwerk in Nestkaart. Dit kan thuis gebeuren, aangezien foto's gemaakt zijn van alle collecties (met labels zichtbaar per legsel) en van alle dagboekpagina's. De vrijwilliger moet dan wel eerst wegwijs worden gemaakt door Justin om de oude teksten te kunnen lezen en begrijpen. Eventuele gegadigden worden vriendelijk uitgenodigd om eerst contact op te nemen met Sovon (Chris van Turnhout of Fred Hustings).