Alle merelnesten tellen mee | Foto: Bernice Goffin

Merelnesten gezocht!

Ondanks dat de Merel algemeen is, weten we eigenlijk nog maar weinig over de reproductie van deze welbekende tuinvogel. Tijd om daar verandering in te brengen!

Afnemende reproductie?

2022 wordt het Jaar van de Merel. Maar dit jaar zijn we al druk bezig met de voorbereidingen hiervoor. De Merel is (of was?) de talrijkste vogel van ons land, maar de aantallen hebben sinds 2016 een stevige daling doorgemaakt. Het nieuwe Usutu-virus, waar Merels erg gevoelig voor zijn, speelt waarschijnlijk mee in deze afname. Echter, ook in de periode voor de uitbraak waren Merels al wat af aan het nemen, vooral in bebouwd gebied en de bossen op de zandgronden. De gegevens die we de afgelopen jaren van Merelnesten hebben verzameld suggereren dat de reproductie ook afneemt, wat een rol kan spelen in die populatieafname (zie onderstaande figuur).

Het gemiddelde aantal uitgevlogen jongen per gestart Merelnest in drie verschillende periodes (incl. SD). Alle geregistreerde nesten binnen elke periode samengevoegd (1994-2000: 690 nesten; 2001-2010: 833 nesten; 2011-2020: 421 nesten).

 

Op zoek naar nesten!

Om te onderzoeken hoe dit precies zit, hebben we aanzienlijk meer gegevens nodig: de hoeveelheid nestkaarten die we elk jaar ontvangen van de Merel is te beperkt voor stellige uitspraken over veranderingen in broedsucces. Het zou mooi zijn als we in 2021 en 2022 een flinke hoeveelheid aan Merelnestkaarten binnen kunnen krijgen om het onderzoek naar reproductie verder op gang te helpen. Elk nest is daarbij welkom, ook dat van de Merel in de klimop in uw tuin! Jurrian van Irsel schreef een duidelijk protocol met tips over hoe merelnesten te vinden, volgen en registreren met behulp van AviNest. Hij stelde ook een illustratieve fotoserie samen om de leeftijd van de nestjongen te bepalen. Het protocol inclusief de fotoserie is hier te vinden.

AviNest

AviNest is een Android app waarmee nestkaarten direct in het veld kunnen worden ingevoerd. Dankzij deze app kost het erg weinig tijd om nestgegevens in te voeren, terwijl je het nestonderzoek er enorm veel mee helpt! Onlangs hebben we op YouTube een live workshop gegeven waarin de functies van AviNest uitgebreid toegelicht werden. Het was fantastisch om te zien hoe goed de workshop bekeken werd: circa 90 nestonderzoekers keken live mee en een veelvoud hiervan heeft de workshop later nog teruggekeken. Heb je de workshop gemist? Geen probleem: hij is nog steeds terug te kijken op het YouTube-kanaal van Sovon.

Cursussen

Om beginnende nestonderzoekers op gang te helpen, organiseren we eind april een cursus Merelnesten zoeken. Hiervoor was zo veel interesse dat we de aanmeldingen inmiddels hebben moeten sluiten. Fantastisch om te zien dat er zo veel geïnteresseerden zijn in nestonderzoek naar de Merel! Gezien de grote vraag naar deze cursus zijn we van plan om soortgelijke cursussen in de toekomst vaker te organiseren, wellicht ook voor andere soorten, dus wees niet getreurd als je in dit geval achter het nest hebt gevist.

Luister de podcast

De Merel is in april de soort van de maand, luister de podcast Vogelverhalen van Sovon.