Onderzoek Kwartelkoning

De Kwartelkoning is de enige in Nederland voorkomende broedvogel die op wereldwijde schaal de bedreigde status van Near threatened heeft van IUCN en BirdLife. De soort loopt vooral gevaar doordat ze een laat broedseizoen heeft. Door uitmaaien komen nauwelijks broedsels groot.

Bescherming

Sinds 2001 loopt een landelijk beschermingsproject dat bestaat uit:

  • Uitstel van maaidata tot na 1 augustus
  • Aangepaste maaitechnieken (van binnen naar buiten)
  • Aangepast hooilandbeheer
  • Voorlichting aan boeren en terreinbeheerders.

Het gaat om een gezamenlijk project van Vogelbescherming Nederland en Sovon, in samenwerking met de provincies Gelderland en Overijssel, terreinbeheerers en Agrarische Natuurvereningen in het rivierengebied.

Tellingen

Het bepalen van de landelijke aantallen en verspreiding van de Kwartelkoning is lastig vanwege de nachtelijke levenswijze en de veelvuldige verplaatsingen die binnen een broedseizoen kunnen optreden. Daarom woren er per jaar twee landelijke tellingen georganiseerd die begin en eind juni plaatsvinden en waarbij vele vrijwilligers betrokken zijn. Alle belangrijke broedgebieden worden dan onderzocht. De tellingen vinden plaats in het kader van het Netwerk Ecologische Monitoring en de resultaten worden opgenomen in de jaarverslagen Broedvogels in Nederland.

Onderzoek

Sinds 2003 is in een aantal gebieden onderzoek uitgevoerd naar de leefwijze van Kwartelkoningen. Het betreft nader onderzoek naar de mogelijkheden voor bescherming in akkergebieden (2003, gefinancierd door Provincie Groningen) en onderzoek naar de efficiëntie van beschermingsmaatregelen in de uiterwaarden (gefinancierd door Vogelbescherming Nederland en Provincies Overijssel en Gelderland). Hierbij worden, om het habitatgebruik te analyseren, Kwartelkoningen gezenderd.
Daarnaast is in samenwerking met de Radboud Universiteit Nijmegen onderzoek uitgevoerd naar de relatie tussen verspreiding van Kwartelkoningen en landschappelijke kenmerken. We hopen daarmee de factoren die de verspreiding bepalen beter te kunnen begrijpen, en daarmee beschermingsmaatregelen beter te kunnen sturen.

Resultaten

Over de resultaten van het onderzoek zijn verschillende rapporten verschenen. Jaarlijks wordt een verslag uitgebracht van de bevindingen.