Voedselstress als knelpunt op de zandgronden

Arnold van den Burg (Stichting BioSFeer)

 

Verzuring en vermesting spelen tegenwoordig in van nature nutriëntenarme, zwak gebufferde zandbodems (zoals het merendeel van de hogere zandgronden van Nederland) een grote rol bij het niet meer naar behoren functioneren van ecosystemen. Zekerheden die tijdens de evolutie van soorten altijd opgeld deden, zoals de (co-) limitatie van stikstof als plantenvoedingsstof, zijn door de stikstofdepositie teniet gedaan. Ook de beschikbaarheid van essentiële voedingsstoffen, zoals calcium, is door de bodemverzuring geen vanzelfsprekendheid meer. Planten en dieren verdwijnen of hebben zichtbaar last van de ontwrichting van het ecosysteem: bij vogels treden calcium- en aminozuurtekorten op en vleermuizen lijken te lijden onder voedseltekorten in het najaar. De belangrijkste mechanismen achter deze processen worden toegelicht, alsmede de hieruit volgende denkrichting voor het herstel van de biodiversiteit.