Foto: Roy Slaterus

Watervogels tellen? Let op dode vogels

Ben je dit weekend watervogels aan het tellen? Dan loop je kans om dode watervogels in het veld aan te treffen. Momenteel is er een uitbraak van hoogpathogene vogelgriep H5N8 in Nederland. Vooral Brandganzen leggen het loodje. Hier lees je hoe je met deze situatie omgaat en hoe je dode vogels meldt.

In oktober werden twee Knobbelzwanen die bij Kockengen werden gevonden positief getest op de virusvariant. Bij deze variant gaan in de agrarische sector meteen alle alarmbellen af. Direct werd een ophokplicht afgekondigd. Een actuele kaart met vastgestelde griepgevallen is te bekijken op Vogelgriep in Nederland van de Wageningen Universiteit. De verspreiding is al heel ruim in ons land; het virus treft veel watervogels.

Enkele tips bij het veldwerk

Bij watervogeltellingen kom je als teller misschien in gebieden waar de griep heerst. Vermijd daarom erven en de omgeving van agrarische bedrijven, om de eventuele besmettingen niet verder te verspreiden.

  • Moet je toch over een erf moeten lopen, neem dan van tevoren contact op met de agrariër en vraag om toestemming. Krijg je dat niet en kun je daardoor een deel niet tellen? Geef dan bij de invoer aan welk deel onvolledig is geteld.
  • Probeer zoveel mogelijk het verstorenen opvliegen van vogels te voorkomen - iets wat natuurlijk altijd gedaan moet worden. Ga dus voorzichtig te werk tijdens het tellen. Naast de verplaatsing van watervogels (en dus meer kans op onderlinge besmetting) geeft dit ook extra energieverlies voor de vogels.
  • Raak geen dode en gek gedrag vertonende vogels aan en blijf uit de buurt ervan als je ze ziet.

Op sommige plaatsen worden dode watervogels geruimd door terreinbeheerders, om verdere verspreiding van het virus en bijvoorbeeld besmettingen van roofvogels (via prooien) te voorkomen. Foto: Roy Slaterus

Geef dode en stervende vogels door

Zie je één of meerdere dode vogels liggen? Je helpt ons dan door ze te melden, zodat de verspreiding van het griepvirus verder onderzocht kan worden. Samen met het Dutch Wildlife Health Centre (DWHC) verzamelen we de meldingen. In dit overzicht staat welke vogels je kunt melden en bij wie je moet zijn voor het laten opruimen van dode vogels.

Drie of meer dode watervogels? Bel de NVWA

Als er drie of meer watervogels (zwanen, ganzen en/of eenden) op dezelfde plaats liggen, dan moeten deze worden gemeld bij het Landelijk Meldpunt Dierziekten van de NVWA via telefoonnummer 045-546 31 88.

Overzicht dode vogels

Op deze pagina vind je een overzicht van de dood gemelde dieren die vermoedelijk door ziekte stierven. Het is dus geen volledige vogelgriepkaart. De Brandgans is veruit de meest gemelde soort, op afstand gevolgd door Grauwe Gans, Smient, Rotgans, Knobbelzwaan, Wulp en een aantal meeuwensoorten. In de verspreiding vallen vooral concentraties op aan de noordkust van Friesland, Ameland, Schiermonnikoog en Rottumerplaat. Ook Zuid- en Noord-Holland kennen relatief veel gevallen, maar minder geconcentreerd en met lagere aantallen dan in het noorden. Vogels die besmet zijn maar nog leven, vertonen vaak apathisch en gedesoriënteerd gedrag. Zie daarvoor o.a. dit bericht van de NRC met foto’s en filmpjes.