Verslag flywaytelling 2020, van Noorwegen tot aan Zuid-Afrika

In januari 2020 werd de derde grootscheepse watervogeltelling langs de Oost-Atlantische trekroute van watervogels uitgevoerd: de zogenaamde integrale flywaytelling. Van Noorwegen tot aan Zuid-Afrika gingen zo’n 12.000 vogeltellers op pad. Deze week is het basisrapport met de resultaten per land (PDF, 12 Mb) verschenen. Het geeft een eerste overzicht van de getelde aantallen.

Deze telling is zeer belangrijk voor het volgen van vogelpopulaties, bijvoorbeeld van steltlopers die in de Nederlandse Waddenzee ‘bijtanken’ en daarna naar de West-Afrikaanse kust vliegen. Er wordt in januari geteld, omdat dat de minste verplaatsingen onder vogels plaatsvinden; ze blijven veelal op hun stek zitten omdat de trekperiode voorbij is.

Zachte winter

De afgelopen winter was behoorlijk zacht in Europa en dat is ook te zien aan de telresultaten. In veel noordelijke gebieden waren wateren niet dichtgevroren, met een direct gevolg voor de verspreiding van de soorten. De gegevens van de telling worden nog nader uitgewerkt in een assessment, waarin bijvoorbeeld ook de trends van soorten staan. Dat rapport wordt eind 2021 verwacht.

Ontwikkeling populaties

Op basis van de twee eerdere tellingen werden de populatietrends in 2017 ook al beoordeeld. Het algemene beeld is dat vogels die in het Waddengebied broeden het per saldo moeilijker hebben en minder succesvol broeden dan vogels elders langs de flyway. Ook laten sommige Arctische steltlopers een stevige afname zien, zoals de kanoetstrandloper en krombekstrandloper. Ze hebben het lastig door de snelle opwarming van het Arctisch gebied.

Brede samenwerking

De integrale telling 2020 is gecoördineerd door Sovon, samen met Wetlands International en BirdLife international. Dit gebeurde in opdracht van Programma naar een Rijke Waddenzee (PRW) en als onderdeel van het Wadden Sea Flyway Initiative (WSFI). De telling en rapportage is mede mogelijk gemaakt door het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, die vanaf 2021 de flyway monitoring verder zal ondersteunen. Ook de MAVA foundation ondersteunde het project, net als vele nationale organisaties langs de flyway, waaronder Vogelbescherming Nederland.

Vogeltellers in Mauritanië (januari 2020)