Bezoekers van de eerste Gelderse Vogelaarsdag. Foto: Pim Leemreise

Succesvolle eerste Gelderse Vogelaarsdag

Zaterdag 28 september werd de eerste Gelderse Vogelaarsdag gehouden in het Achterhoekse Lintelo. Ondanks het fraaie najaarsweer kwamen toch een 80-tal Gelderse vogelaars naar deze dag vol interssante lezingen.

Door Jan Schoppers, Sovon-ambassadeur Gelderland

De Vogelwerkgroep Zuidoost-Achterhoek heeft afgelopen zaterdag het spits afgebeten met de organisatie van de eerste Gelderse Vogelaarsdag. Het was geen toeval dat deze vogelwerkgroep de Gelderse vogelaars ontving op haar werkgebied, de VWG Zuidoost-Achterhoek viert dit jaar namelijk haar 40-jarig jubileum. Het is een zeer actieve vogelwerkgroep, en ze had dan ook geen moeite enkele zeer interessante lezingen te laten verzorgen door een aantal van haar leden.

40 jaar Vogelwerkgroep, 40 jaar data

Robert Kwak, lid van het eerste uur, is speciaal voor de Gelderse Vogelaarsdag diep in de gegevens gedoken die de vogelwerkgroep de afgelopen 40 jaar heeft verzameld. Via allerlei invalshoeken liet hij zien hoe de vogelstand zich de afgelopen 40 jaar binnen het werkgebied heeft ontwikkeld. Dat zo lang tellen en gegevens verzamelen leuke dingen oplevert liet onder andere de ontwikkeling van Robert's 'favoriete' vogel, de Meerkoet, zien. 40 jaar geleden was het een zeer zeldzame broedvogel, maar onder invloed van natuurontwikkeling en verbeterde waterkwaliteit heeft de Meerkoet zich ontwikkeld tot een soort die zeer algemeen en bijna niet meer te tellen is.

'Bun ie der ene kwiet dan?'

Dat was wat Ronald van Harxen en Pascal Stroeken 28 jaar geleden te horen kregen van een boer, toen ze vroegen of ze op zijn erf naar Steenuilen mochten zoeken. Of ze er een kwijt waren dus. Tegenwoordig zijn de meeste boeren in de Zuidoost Achterhoek bekend met het onderzoek naar Steenuilen door Pascal en Ronald. In een boeiende lezing, doorspekt met Achterhoekse humor, maakten ze de bezoekers deelgenoot van hun opgedane kennis.

Kraanvogels in Nederland

De auteur zelf hield een lezing over het voorkomen van Kraanvogels in ons land, zowel in de trektijd als tijdens het broedseizoen. Langzaam maar zeker wint de Kraanvogel terrein in ons land als broedvogel. Ook buiten het Fochteloërveen is op verschillende plekken sprake van territoriale dan wel overzomerende Kraanvogels.
Een enigzins opvallend beeld werd overigens geschetst. Tijdens het broedseizoen is met name Noord-Nederland in trek, dit in tegenstelling tot tijdens de trektijd. De belangrijkste slaapplaatsen liggen momenteel namelijk in de zuidelijke helft van ons land.

Tijdens de lunchpauze spoedden veel bezoekers van de Gelderse Vogelaarsdag zich naar buiten. Het was fraai weer met oostenwind. Wie weet wat er over komt vliegen. Foto: Peter Eekelder
 

De Patrijs in een modern agrarisch landschap

Frans ter Bogt en Herman Simmelink deden verhaal van hun inspanningen in het afgelopen broedseizoen om de Patrijs beter in kaart te kunnen brengen. Tegelijkertijd hebben ze geprobeerd knelpunten voor de Patrijs op te lossen door de aanleg van speciale akkeranden. Draagvlak creeëren was een belangrijk onderdeel van hun strategie. Het bleek een succes, dat ook nog eens goed werd opgepikt door verschillende media.

Kleurringonderzoek naar de Roodborsttapuit

Pim Leemreise heeft iets met Roodborsttapuiten. Het is een fraai vogeltje, maar ook een ideaal onderzoeksobject. Goed zichtbaar (meestal dan) en dus prima te onderzoeken met kleurringen. Na twee jaar kleurringonderzoek viel er al een heleboel te ontdekken en te vertellen. Met een terugmeldpercentage van 10%, zelfs van buiten het werkgebied, is zijn onderzoek succesvol van startgegaan.
De Roodborsttapuit wint stevig terrein binnen de Achterhoek. Net als op veel plekken elders in Nederland lijkt de koloniesatie vanuit natuurgebieden plaats te vinden. Zo zitten ze rondom Winterswijk nu ook in extensief beheerd cultuurlandschap, nadat eerst verschillende veen- en heideterreinen gekoloniseerd waren.

Bijzondere nestplaatsen van de Oehoe

De meeste Oehoe's broeden in Nederland in steengroeves. Maar er zijn meer locaties waar deze fascinerende uil op kan duiken. Ook in ons land hebben we daar al voorbeelden van gezien. Zo werd bijvoorbeeld gebroed op de bosbodem of in een boomnest. Gejo Wassink liet allerlei nestlocaties de revue passeren. Niet alleen uit ons land, maar ook uit Duitsland, waar Gejo ook veel onderzoek doet.
Hij vertelde ook over de nieuwste trend, het broeden in en rond natte zandwinningen. Dat opent nieuwe perspectieven, want daar hebben we er in onze provincie ook de nodige van. Dus vogelaars uit het rivierengebied (en andere locaties waar natte zandwinning plaatsvindt), houdt ogen en oren open. Vanaf november worden de Oehoe's weer actief.

Volgend jaar in Arnhem

De Gelderse Vogelaarsdag wordt een jaarlijks terugkerend evenement. Nu is al bekend dat de VWG Arnhem de volgende editie gaat organiseren. Deze zal plaatsvinden op 27 september 2014, noteer deze datum alvast in de agenda. Nadere invulling en locatie worden te zijner tijd bekend gemaakt.

Contact

Jan Schoppers, jan.schoppers@sovon.nl