Suffende Kleine Zwaan met verschijnselen van vogelgriep. Foto: Joël de Wit

Meld stervende en dode watervogels

Momenteel is er een uitbraak van het hoogpathogene vogelgriep (HPAI) van het type H5N1 in Nederland. Op allerlei plekken worden dode watervogels gevonden. Het gaat om allerlei soorten. De meest opvallende zijn Knobbelzwaan, Grauwe Gans, Brandgans en Kanoet. Vind je één of meerdere dode vogels, raak deze dan niet aan, maar meld ze wel.

Al zeker sinds oktober heeft Europa te maken met een stevige uitbraak van het vogelgriepvirus. In december 2021 waren griepgevallen uit bijna geheel Europa bekend: van Ierland tot aan de Oekraïne en van Noorwegen tot in Portugal. Daarbuiten zijn eveneens voorbeelden van grote uitbraken bekend, zoals duizenden dode Kraanvogels in Israël. Ook in Nederland is het virus inmiddels wijdverspreid aangetroffen.

Kaart met verspreiding van Nederlandse griepgevallen

Op dit moment zijn er al behoorlijk wat dode vogels bemonsterd. Wageningen Bioveterinary Research houdt een kaart bij waarop de de positieve testen staan weergegeven. Het beeld laat een behoorlijk ruime verspreiding in Nederland zien. Het gaat om allerlei soorten watervogels. Ook aaseters - vogels die dode watervogels eten - kunnen besmet raken. Daar wijzen een Slechtvalk en meerdere Buizerds op die positief werden getest.

Symptomen van vogelgriep

Vogels in een gevorderd ziektestadium vallen op doordat ze ongecontroleerde bewegingen maken, zoals knikken met de kop of rondjes draaien. Ook versufte vogels die zich dicht laten benaderen zijn mogelijk geïnfecteerd. Op plekken waar grote concentraties met watervogels voorkomen, kun je soms meerdere dode of zieke vogels aantreffen.

Meld dode en stervende watervogels 

Sovon is betrokken bij een werkgroep die de uitbraak van het vogelgriepvirus monitort. Mocht je zelf dode of stervende vogels zien, dan is het is erg belangrijk om deze vogels te melden, zodat ze eventueel onderzocht kunnen worden op vogelgriep. Hiermee wordt een beter beeld verkregen van de geografische spreiding van het virus en van de verspreiding onder verschillende watervogelsoorten.

Het melden van dode vogels kan via de websites van Sovon en het Dutch Wildlife Health Centre. Beide organisaties werken al jarenlang samen om vroegtijdig signalen van ongewone vogelsterfte op te vangen. De NVWA bepaalt welke vogels er opgehaald worden om op het virus getest te worden. Raak de vogels uit voorzorg niet aan. 

In dit schematische overzicht (pdf) staat welke vogels waar moeten/kunnen worden gemeld en bij wie je moet zijn voor het laten opruimen van dode vogels.  

Drie of meer dode watervogels? Bel de NVWA

Als er drie of meer watervogels (zwanen, ganzen en/of eenden) op dezelfde plaats liggen, dan moeten deze worden gemeld bij het Landelijk Meldpunt Dierziekten van de NVWA via telefoonnummer 045-546 31 88.