Kolganzen zijn vroeg vertrokken dit jaar | Fotograaf Kees Koffijberg

Kolganzen vertrekken drie weken vroeger dan in 2013

De zachte winter laat zijn sporen na bij het vertrek van arctische ganzensoorten in het voorjaar. Niet eerder sinds 2007 werden naar verhouding zo weinig Kolganzen in maart geteld als bij de laatste telling. Trektelgegevens laten zien dat Kolganzen drie weken later vertrokken dan in 2013.

Door Kees Koffijberg

Door de zachte winter en de hoge temperaturen in maart vertrokken Kolganzen drie weken eerder uit Nederland dan in 2013. Vrijwel dagelijks bezette trektelposten, aangesloten op www.trektellen.nl (figuur 1) laten goed zien hoe het een warm 2014 (vroeg vertrek) contrasteert met een koud 2013 (laat vertrek).

Vertrek van Kolganzen uit Nederland. Bron trektellen.nl

Figuur 1. Vertrek van Kolganzen uit Nederland, afgeleid van gegevens vanwww.trektellen.nl (alleen Nederlandse telposten). De weergegeven "vertrekdatum" is de datum dat voor het laatst in het voorjaar ten minste 100 Kolganzen werden geteld. De stippellijn geeft de gemiddelde "vertrekdatum" in de periode 2004-2014 weer (4 april).
 

Oostwaarts

Ook ten opzichte van de gemiddelde vertrekdatum (4 april, de stippellijn in de figuur) waren de Kolganzen dit jaar uitzonderlijk vroeg oostwaarts gevlogen. De trektellingen bevestigen het beeld dat zich reeds bij de ganzen- en zwanentelling op 15/16 maart 2014 manifesteerde.

Niet eerder sinds 2007 werden naar verhouding zo weinig Kolganzen in maart geteld als bij de laatste telling. Ook in dat jaar was het in het vroege voorjaar uitzonderlijk warm (tevens warmste winter ooit).

Kolganzen gevolgd

Aflezingen van halsbanden, ingevoerd bij www.geese.org laten een zelfde beeld zien als de trektellingen en ganzen- en zwanentellingen. In 2013 werd de laatste halsband in Nederland afgelezen op 12 april, in 2014 werd de tot dusverre laatste ring afgelezen op 23 maart (verschil van bijna drie weken).

De halsbandaflezingen laten ook zien dat momenteel grotere concentraties Kolganzen pleisteren in Oost-Polen en Litouwen. De "verste" zijn tot dusverre gemeld in Letland.

Kolganzen trekken normaliter in betrekkelijk kleine stapjes vanuit de overwinteringsgebieden in onze omgeving naar de broedgebieden op de Russische toendra. De aankomst daar is pas eind mei/begin juni. 

Van een aantal ganzen met speciale gsm zenders is de voorjaarstrek in de komende maanden goed te volgen via de Duitse site blessgans.de

Contact

Heb je vragen of opmerkingen na het lezen van dit bericht, neem dan contact op met Kees Koffijberg, kees.koffijberg@sovon.nl.