Spreeuw bij nestkast | Foto: Harvey van Diek

Jonge Spreeuwen vliegen uit

Op woensdag 16 mei maakte ik een ronde om Spreeuwen te ringen met René Aveskamp en Herman Paul van de Edese Golfclub bij Papendal. De meeste jongen in de nestkasten waren rond de 14 dagen oud. Dat betekent dat vanaf de laatste week van mei de groepen jonge en bedelende Spreeuwen niet van de lucht zijn. Dit voorjaar onderzoek ik voor het vijfde jaar op rij de broedresultaten van de Spreeuwen langs de golfbaan, voor het Meetnet Nestkaarten. Daarmee startte ik in 2014, het Jaar van de Spreeuw.

Door: Jan Schoppers

 

Van gemiddeld 5,6 eieren per legsel vlogen er dit jaar 4,8 jongen uit op de golfbaan. 24 van de 37 legsels die ik volgde waren succesvol. De eerste eileg lag rond 11 april en dat is bijna 10 dagen later dan de (vroege!) jaren 2014 en 2016. Maar iets eerder dan in 2015 en 2017. 

Predatie

Dertien van de gecontroleerde kasten bevatten geen nesten (meer). Daarnaast waren in diverse kasten de eieren verdwenen of de  legsels verlaten. Bij een aantal nestkasten stonden de deksels zelfs open. Daarnaast waren er bij één kast duidelijk sporen van predatie te zien: afgebeten veren in en onder de kast. We vermoeden het werk van een marter, hoewel andere predatoren (eekhoorn, specht, Zwarte Kraai) niet zijn uit te sluiten. In de afgelopen vier jaren was er nauwelijks sprake van predatie. Dit jaar lijken als gevolg van predatie minimaal 50 jonge Spreeuwen verloren te gaan. Er konden deze keer maar 115 jongen worden geringd, veel minder dan in voorgaande jaren.

Voedsel

Vooraf heb ik een ronde gemaakt over Papendal om te kijken of ik het aandeel geringde Spreeuwen kon bepalen. Er waren echter maar weinig volwassen Spreeuwen te zien. De ‘greenkeepers’ van de golfbaan gaven aan dat ze dit jaar ook (nog) weinig emeltenschade en sloopwerk van de grasmat door kraaien zien. Wel zag ik dat diverse Spreeuwen in de weer waren met meikevers en groene rupsen. Die voedzame hapjes zijn vooral te vinden op eikenbladen.

Landelijke broedprestaties

In het Jaar van de Spreeuw werd de gegevensverzameling voor het Meetnet Nestkaarten naar een hoger plan getild: we ontvingen maar liefst 558 ingevulde nestkaarten in 2014, tegen gemiddeld 55 in de jaren daarvoor. Daarna liep de deelname weliswaar iets terug, maar met 371, 273 en 291 nestkaarten in 2015-2017 loopt het nog altijd heel behoorlijk (2017 nog incompleet). Vooralsnog lijkt het percentage succesvolle eerste broedsels in 2017 met 83% iets lager te liggen dan in de jaren daarvoor (86-94%). Broedsels uit de tweede broedgolf zijn in de regel wat minder succesvol, maar hiervan lijkt in 2017 opvallend geen sprake (82%). Overigens was die tweede broedgolf veel minder omvangrijk dan in het uitzonderlijke jaar 2014, toen ook heel vroeg met de eileg werd begonnen. Het aantal jongen dat per succesvol eerste broedsel uitvloog was in de jaren 2014-17 opvallend constant, en schommelde tussen de 4,6 en 4,8.

Geef ook jouw nestresultaten door op Nestkaarten of Nestkaart-light 

Spannend is nu of en hoeveel tweede legsels er zullen zijn in de komende maand. Gezien de niet bijzonder vroege start van de eileg, verwachten we geen grote aantallen. Lees meer over de Spreeuw.