Fazant (hen). Foto: Harvey van Diek

Fazant, tegenwoordig meestal in lage dichtheden

Fazanten zijn ruim verspreid in ons land maar in de meeste regio’s niet talrijk. Waar ze voorkomen, is dat meestal in dichtheden van hooguit 1-3 hanen per vierkante kilometer.  Het Deltagebied, sommige Waddeneilanden en enkele plekken elders zijn wat beter bedeeld.

Oudere vogelaars herinneren zich nog de uit soms tientallen vogels bestaande groepen Fazanten in de nazomer, kort voor het aanbreken van het jachtseizoen. Dat is vrijwel voorbij, tegenwoordig zie je vooral enkelingen of kleine groepjes. Het verschil is een gevolg van het verbod op het uitzetten van gekweekte Fazanten.

Illegale uitzet

Het is echter een publiek geheim dat er hier en daar nog illegaal Fazanten worden losgelaten. Wie in bepaalde regio’s veel buiten is, kent het verschijnsel van een wat verdwaasd ogend groepje dat zich geen raad lijkt te weten met zijn omgeving. En google anders eens op wat trefwoorden (fazant illegale uitzet)…Maar het lijkt niet op enorme schaal voor te komen.

In de UK (1)

Een heel andere situatie dan in het Verenigd Koninkrijk, waar het ongelimiteerd kweken en uitzetten nog volkomen legaal is. Een recent artikel in British Birds levert duizelingwekkende getallen op. Per jaar worden hier 43 miljoen opgekweekte Fazanten van ca. 9 weken oud losgelaten in juli-augustus. In het jachtseizoen (oktober t/m januari) worden hiervan 13 miljoen geschoten, de rest sterft grotendeels op andere wijze want de voorjaarsstand blijft ongeveer gelijk.

In de UK (2)

Dit alles heeft ongetwijfeld zware repercussies, onder meer voor andere diersoorten (reptielen, ongewervelden, maar ook predatoren), milieu en gezondheid (ziektekiemen, botsingen met auto’s, lood…). De auteur pleit dan ook voor een limiet op het uitzetten, een ban op het gebruik van lood en diepgravend onderzoek naar de ecologische gevolgen.

Na het verbod

Een van de vragen die de Britse auteur stelt is: wat zou er overblijven wanneer de uitzet van Fazanten zou stoppen. In ons land hebben we hiervan wel een idee. Het legaal uitzetten van Fazanten is afgebouwd in de periode 1978-93. Sindsdien is de soort uit grote delen van het land verdwenen, zoals de Veluwe. Sinds 1980 nam de landelijke stand met minstens 75% af. Bedenk hierbij wel dat het uitzetten in Nederland nooit zo’n proporties aannam als in de UK (verschil ongeveer factor zes, rekening houdend met landoppervlak).

Kaarten met de (verandering in) verspreiding en dichtheden vind je hier.