500 paar Rietzangers op Tiengemeten

500 territoria Rietzangers, 33 zangposten van de Cetti's Zanger, 52 paar Tureluur. Zomaar wat klinkende cijfers uit de gebiedsdekkende broedvogelinventarisatie op het eiland Tiengemeten in 2014. Michel Klemann en Roy Slaterus brachten de vogelbevolking nauwkeurig in kaart.

Door Michel Klemann

Om de ontwikkelingen van de vogelbevolking op het eiland Tiengemeten te volgen, worden daar om de drie jaar de broedvogels gekarteerd. Eerdere inventarisaties zijn uitgevoerd in 2008 en 2011 en de laatste stamt uit 2014. Recent zijn de resultaten daarvan in een broedvogelrapport verschenen. In 2014 zijn op het 1050 ha grote eiland 91 soorten broedvogels (29 rode lijstsoorten) vastgesteld met een totaal van 5163 territoria.

Bolwerk van moerasvogels

De samenstelling van de broedvogelbevolking op zo’n eiland is heel anders dan dat je gewend bent in het Nederlandse cultuurlandschap. Landelijk algemene soorten zijn vaak schaars, terwijl landelijk schaarse soorten daar soms talrijk zijn. Het eiland is momenteel vooral een bolwerk geworden voor ganzen, eenden en zwanen; alle soorten vertonen een toename. Typische moerasvogels hebben geprofiteerd van de nieuwe inrichting:

  • Roerdomp (3 territoria)
  • Waterral (7)
  • Porseleinhoen (2)
  • Kleinst Waterhoen (1)

De aantallen pionierssoorten onder de weidevogels/steltlopers nemen af (Kluut, Kleine Plevier), maar de meeste weidevogels vertonen een toename.  Vogels van 'rietvelden' (op Tiengemeten bestaan die velden veelal uit guldenroede) waren rijkelijk aanwezig:

  • Blauwborst (85)
  • Cetti’s Zanger (33)
  • Sprinkhaanzanger (26)
  • Snor (2)
  • Baardman (1) 
  • met de Rietzanger (500) als talrijkste bewoner.

Schaarse soorten

Kolonievogels komen wat minder voor op Tiengemeten, maar dat heeft vooral te maken met al die andere, niet toegankelijke, kleine eilanden in het Haringvliet die een goed alternatief bieden. Maar er zijn genoeg andere Rode Lijstsoorten die dankzij Tiengemeten het steuntje in de rug krijgen waaronder Wintertaling (41), Zomertaling (13), Slobeend (77), Kwartelkoning (1), Steltkluut (2), Veldleeuwerik (62) en Kerkuil (2).

Dynamiek

De ontwikkelingen op het eiland gaan hard en zal de komende decennia nog voor verrassingen gaan zorgen. De Bever heeft zich gevestigd en 'plant' via het gesleep met takken overal wilgen en populieren. Toekomstige broedvogelsoorten als Zeearend, Visarend, zilverreigers lijken op de drempel te staan. Het terugkeren van getij in de Haringvliet, gepland voor 2018, zal voor meer dynamiek zorgen, klimaatverandering en steeds meer nieuwe exoten in het oppervlaktewater en op het land maken voorspellingen van hoe de toekomst eruit zal gaan zin ongewis. Alle reden om de vogelpopulatie op dit bijzondere eiland goed te blijven volgen.