|
U kunt een bijdrage aan de krant leveren door nieuwtjes die u tegenkomt door te sturen naar .
Verspreidingskans H5N1 door wilde vogels: afgelegde afstanden en kans
2-9-2010 - In het Journal of Applied Ecology een artikel over een studie waarbij gebruik werd gemaakt van gegevens van 228 vogels verdeeld over 19 soorten, die in de periode 2006-2009 via satelliet gevolgd werden. Het betreft soorten die gebieden in Azië, Europa en Afrika aandoen die door het hoog pathogene vogelgriep H5N1 getroffen zijn.
De vraag was of het mogelijk was dat lange-afstandtrekkers een rol spelen bij de verspreiding van het virrus.
Onderzoek heeft aangetoont dat enkele soorten eenden, zwanen en ganzen die een laag-pathogeen griepvirus onder de leden hadden dit zonder zelf symptomen te vertonen kunnen uitscheiden en dus potentieel voor verspreiding kunnen zorgen.
Hoewel sommige dieren uit de studie grote afstanden afleggen en voor verspreiding zouden kunnen zorgen, wordt de kans klein geacht. De
tijd die ze doorbrengen op de tussenstops is gewoonlijk langer dan het geïnfecteerd raken en het gaan uitscheiden van het virus. Hierdoor zou er een keten van vogels de infectie langs de trekroute moeten verspreiden.
Bovendien wordt de vraag opgeworpen of een ziek beest nog wel lange afstanden gaat afleggen.
Zie Journal of Applied Ecology. IJskappen smelten langzamer dan gedacht
2-9-2010 - De ijskappen van Groenland en West-Antarctica smelten veel minder snel dan gedacht. Dat schrijven wetenschappers van onder meer de Technische Universiteit Delft in het septembernummer van het gezaghebbende wetenschappelijke tijdschrift Nature Geoscience.
Het smelten van de ijskappen wordt sinds 2002 in kaart gebracht met behulp van twee satellieten, aan de hand van schommelingen in het zwaartekrachtveld van de aarde. Die veranderingen hangen samen met de precieze verdeling van de massa op aarde, waaronder ijs en water.
Op basis van die berekeningen gingen wetenschappers er tot dusver van uit dat in Groenland jaarlijks ongeveer 230 gigaton ijs smelt en in West-Antarctica 132 gigaton. Die resultaten blijken evenwel niet goed te zijn gecorrigeerd voor andere factoren die het zwaartekrachtveld van de aarde beïnvloeden, zoals bewegingen in de aardkorst.
De correcties voor veranderingen in de aardkorst hebben volgens onderzoeker Bert Vermeerssen van de TU Delft behoorlijke gevolgen voor de geschatte hoeveelheid ijs die jaarlijks smelt. „Wij concluderen dat de smelt van de ijskappen op Groenland en West-Antarctica ongeveer twee maal zo langzaam gaat als eerst werd gedacht.”
Lees verder op: Trouw.nl
De keizerpinguïn sterft deze eeuw uit
2-9-2010 - Van de keizerpinguïn zijn er nog nooit zo veel geteld, maar de ironie wil dat de soort uitsterft. Met satellieten brengen onderzoekers het lot van het dier in kaart.
BOSTON. Hij is een van de grootste en mooiste vogels ter wereld. Het dier leeft ver verwijderd van de menselijke beschaving, aan de ijskoude onderkant van de aarde. Maar over honderd jaar is hij waarschijnlijk nauwelijks nog te vinden. Nog deze eeuw sterft de keizerpinguïn (Aptenodytes forsteri) uit, voorspelt de Franse ecoloog Stephanie Jenouvrier. Zij is morgen de slotspreker op de International Penguin Conference in Boston waar ruim tweehonderd ‘pinguïnologen’ zich een week lang buigen over de pinguïn.
Lees verder op: NRC.nl
KNNV Publieksdag 10-10-‘10, natuur moet je zien!
2-9-2010 - In het weekend van 9 en 10 oktober 2010 organiseert de KNNV, vereniging voor veldbiologie, de landelijke publieksdag 10-10-‘10 Natuur moet je zien!
Het hele weekend is boordevol natuurexcursies, workshops en exposities. Op 30 plaatsen door Nederland nemen enthousiaste KNNV-ers je mee en laten je de prachtige natuur in je eigen omgeving zien.
Rijkdom dichtbij huis
Met de publieksactiviteiten op 10-10-‘10 sluit de KNNV aan bij het internationale jaar van de biodiversiteit. Vaak denkt men bij biodiversiteit gedacht aan de enorme soortenrijkdom van de tropen. De KNNV wil je tijdens 10-10-‘10 Natuur moet je zien! laten zien dat er ook een enorme rijkdom van de natuur dichtbij huis te vinden is.
Kijk op www.knnv.nl voor een overzicht van activiteiten van KNNV afdelingen bij jou in de buurt. IJsberen versus brandganzen
1-9-2010 - PERSBERICHT
Onlangs publiceerde de BBC een nieuwsbericht over de invloed van ijsberen op de brandganzen die op Spitsbergen broeden (BBC News - Polar bear threat to Solway geese, zie: www.bbc.co.uk
In het bericht wordt gesteld dat ijsberen een bedreiging vormen voor de populatie ganzen. Het bericht verscheen naar aanleiding van onderzoek in 2010 op Spitsbergen door het Nederlandse Branta Research, in samenwerking met het Arctisch Centrum van de Rijksuniversiteit in Groningen en de Wildfowl & Wetlands Trust in Schotland.
De conclusie in het bericht van de BBC is onjuist. IJsberen blijken inderdaad in staat broedkolonies van brandgans bijna volledig leeg te plunderen. Maar voorlopig lijkt dit verschijnsel lokaal op te treden zonder dat sprake is van een probleem voor de hele ganzenpopulatie.
Het onderzoek op Spitsbergen laat zien dat ijsberen steeds vaker worden aangetroffen op plekken waar ze voorheen niet voorkwamen. Dit past in het beeld van toenemende problemen voor ijsberen om voedsel te vinden nu omvang en dikte van het zeeijs rond de Noordpool sterk vermindert. Eieren van vogels kunnen dan een alternatieve voedselbron vormen.
Achtergrondinformatie over het onderzoek is te vinden op:
ssf.npolar.no
www.youtube.com
U kunt ook contact opnemen met de onderzoeker:
Jouke Prop, tel 0594621346, e-mail jouke.prop@wxs.nl
Schiphol wil overlast van vogels tegengaan met laserstraal
1-9-2010 - Luchthaven Schiphol gaat een bewegende, groene laserstraal inzetten om de overlast van vogels op de start- en landingsbanen tegen te gaan. Vanaf juni worden er al tests met het systeem gedaan en deze lopen door tot halverwege 2011. Eind dit jaar hoopt men op de landingsbanen te kunnen proefdraaien met een vogelrader om het aantal vogelbotsingen te verminderen. De methode wordt al gebruikt op enkele kleine vluchthaven in Frankrijk en daar zijn er goede resultaten mee geboekt.
De luchthaven besteedt veel aandacht aan het verjagen van vogels, omdat er de laatste jaren steeds vaker botsingen rond Schiphol zijn. In juni moest een toestel van de KLM kort na het opstijgen weer terugkeren omdat een vogel in de motor terecht was gekomen. Een eerder dit jaar ingestelde commissie onderzoekt de diverse mogelijkheden om de overlast te beperken.
De Partij voor de Dieren vindt dat de oplossingen in een andere richting gezocht moet worden. Volgens onderzoek van de Nicholas G. Pearson Foundation van de partijis het goed mogelijk om zonnepanelen te plaatsen op en rond het terrein van Schiphol. Dat zorgt niet alleen voor een opwekking van energie, maar houdt ook de groepen vogels op een natuurvriendelijke wijze op afstand. De zonnepanelen zouden kunnen voorzien in 25% van de totale elektriciteitbehoefte van de luchthaven.
Bron: AD, Partij voor de Dieren, 27/08/10, geplukt van
Groene Ruimte.nl
De gloednieuwe ANWB-gids is uit
1-9-2010 - We kondigden het al aan in het voorjaar, maar nu is het dan eindelijk zover. De geheel vernieuwde ANWB/gids is nu ook in het Nederlands verkrijgbaar. Voor wie de eerdere versie al had zal weten wat voor een topgids het is.
Kijk op: www.natuurenboek.nl voor een eerste indruk.
Kaalkopibissen vrijgelaten in Syrië
1-9-2010 - In Syrië is een aantal zeer sterk bedreigde Kaalkopibissen uitgezet in het wild. De RSPB (zeg maar de Engelse vogelbescherming) heeft er een fraai filmpje van gemaakt.
Geniet mee op: Birdlife.
Lepelaar definitief terug in Nieuwkoopse Plassen
31-8-2010 - De lepelaar heeft zich definitief gevestigd in de Nieuwkoopse Plassen. Vorig jaar zaten er na 30 jaar weer drie broedparen. Dit jaar zijn er minstens 28 nesten geteld.
De lepelaar is lange tijd weggeweest. Na 1978 hebben er geen lepelaars meer gebroed in de Nieuwkoopse Plassen. De drie broedparen in 2009 waren dan ook een grote verrassing. Boswachter Van Schie: ‘We hoopten vorig jaar natuurlijk dat ze zich hier zouden vestigen. Het is fantastisch om te zien dat er dit jaar zo’n 28 nesten zijn gemaakt’.
Alles wijst erop dat de witte vogels een nieuwe vaste broedplek gevonden hebben in de Nieuwkoopse Plassen. Lepelaars zijn trouw aan hun broedplek. De jongen gaan terug naar de plek waar ze zijn geboren om een eigen nest te maken. Ook blijft de Groene Jonker een aantrekkelijk voedselgebied en heeft er de afgelopen twee jaar geen verstoring van de kolonie plaatsgevonden.
Bron en lees meer: Natuurmonumenten. Twee visarenden op één dag
31-8-2010 - Hij schoot de zeedijk over en vloog laag over de Roggesloot. Vlak over een visser die net zijn fuiken aan het legen was. Misschien hoopte de jonge visarend een visje mee te pikken? Nu de najaarstrek in volle gang is, heb je ook weer kans om visarenden te spotten. Afgelopen weekend werden er op Texel zelfs twee gezien! Behalve boven de Roggesloot, zag vogelfotograaf René Pop er ook ééntje biddend boven een sloot in Oosterend.
Bron, lees meer en bekijk de foto bij Ecomare. DNA-test voor laatste dodo-ei
31-8-2010 - Het East-London Museum in Zuid-Afrika is van plan om het vermoedelijk enige overgebleven dodo-ei ter wereld te onderwerpen aan een DNA-test.
Volgens de curator van het museum is het mogelijk om de echtheid van het dodo-ei te bepalen door een minuscuul stukje van het ei af te breken en vervolgens het aanwezige DNA te testen.
"We hebben de plicht om het ei te testen en zo de authenticiteit te bewijzen”, verklaart Mcebisi Magadla in de Britse krant The Daily Telegraph. “Als museum kunnen we niet zomaar zeggen dat iets authentiek is, terwijl we het nooit hebben getest.
Bron en lees meer: Nu.nl. Groep van maar liefst 15 Grauwe Franjepoten
31-8-2010 - Was er vorige week al een recordaantal van negen Grauwe Franjepoten te zien in ons land, een week later is dat record alweer verpulverd. In Noord-Holland tegen Den Helder aan, werd gisteren maar liefst een groep van 15 Grauwe Franjepoten waargenomen. Dit is een ongekend hoog aantal voor ons land.
Kijk en geniet mee van de fraaie foto's op:Waarneming.nl.
Groep van zeven Koereigers bezoekt de Biesbosch
31-8-2010 - Zeven koereigers verblijven al een paar dagen in en rond de Hengstpolder, een graslandpolder langs de Nieuwe Merwede. Nog niet eerder werd er zo’n grote groep in ons land gezien.
Zeldzaam
De koereiger is ongeveer 50 centimeter groot en is een van de zeldzamere reigersoorten. De kleine, witte reiger is veel minder aan water gebonden dan andere soorten reigers. Koereigers verblijven meer in weilanden, cultuurlanden en graslanden waar ze zich tegoed doen aan insecten die door koeien, paarden of schapen tijdens het grazen worden opgejaagd. Ook is het van koereigers bekend dat zij soms een stukje ‘meerijden’ op de rug van een koe of een schaap.
De koereigers die momenteel in de Biesbosch verblijven, fourageren vooral in de omgeving van de Hengstpolder. De vogels pendelen regelmatig naar het natuurontwikkelingsgebied Hardenhoek om daar gezamenlijk de nacht door te brengen.
Isabelkleurige sierveren
In deze tijd van het jaar hebben de koereigers een egaal wit verenkleed met een gele snavel. Maar in het broedseizoen ziet zo’n vogel er heel anders uit. Aan de kuif, op de rug en op de borst hangen dan isabelkleurige sierveren. De poten en de snavel zijn in deze periode dieprood getint. Een enkele keer worden er in de Biesbosch ook koereigers met zo’n opvallend verenpak gesignaleerd.
Bron: Staatsbosbeheer. Kwartelkoning aan boord
30-8-2010 - Soms verschijnen er pareltjes van foto's op waarneming.nl. Zo ook drie fraaie foto's van een kwartelkoning die recentelijk een schip in de Noordzee heeft uitgekozen om bij te tanken. De mooie foto's zijn van Cor Fikkert.
Kijk op: www.waarneming.nl
Een snavel als een bijl
30-8-2010 - Gelezen op de website van VPRO's Noorderlicht
De uitgestorven schrikvogel Andalgalornis hakte met zijn enorme snavel
waarschijnlijk op zijn prooien in, want vastbijten kon hem fataal worden.
Het is om meerdere redenen een intrigerende familie: de schrikvogels. Er
hebben minstens achttien soorten bestaan, van één tot wel drie meter hoog, waarvan wordt aangenomen dat ze miljoenen jaren aan de top van de voedselketen stonden in Zuid-Amerika. Het waren vleeseters met gigantische snavels. Vermoedelijk konden ze met één hak van hun snavel de schedel van een prooidier verbrijzelen. Maar hoe bewijs je zoiets? Een internationaal samengestelde groep wetenschappers heeft de schedel van zo'n schrikvogel geanalyseerd om daar meer over te weten te komen. Ze presenteren hun resultaten in het wetenschappelijke tijdschrift PLoS ONE.
Het exemplaar van de soort Andalgalornis steulleti waarvan ze de fossiele
schedel onderzochten, leefde zo'n zes miljoen jaar geleden en was ongeveer anderhalve meter hoog. Die schedel is 37 centimeter lang en bestaat vooral uit een lange, hoge maar verrassend smalle snavel. De onderzoekers maakten er een CT-scan van en konden vervolgens in een computermodel de krachten berekenen waaraan de schedel bloot zou staan bij allerlei bewegingen. Ze ontdekten dat de snavel voorwaarts enorme krachten kon weerstaan, maar bij zijwaartse spanning snel zou breken. Met andere woorden: bijten zou niet slim zijn, maar hakken gaat prima met zo'n bijlachtige snavel. Zeker als je, zoals deze vogel, beschikt over enorme klauwen om je prooi daarbij vast te houden.
Foto's en een filmpje met een animatie van de gereconstrueerde schedel is te vinden op: www.noorderlicht.vpro.nl
Natuurhistorisch Genootschap Limburg 100 jaar in september
30-8-2010 - Het feest op zaterdag 11 september ter gelegenheid van het 100 jarig bestaan van het Genootschap nadert met rasse schreden. Gezien de reacties gaat het een groot en gezellig feest worden!
Het feest gaat in Maastricht plaatsvinden. De deelnemers kunnen kiezen uit een negental excursies en een lopend buffet met Limburgse streekgerechten moet de deelnemers op de been houden.
Inmiddels hebben ruim 120 mensen zich al aangemeld. Ook hebben een aantal leden, die om uiteenlopende redenen verhinderd zijn, de moeite genoemen om zich af te melden.
Een overzicht van de aanmeldingen en afmeldingen en een voorlopige indeling voor de middagexcursies is te vinden op de website van het Genootschap: www.nhgl.nl. Kies in de derde kolom voor Jubileumfeest Maastricht en daarna in het menu rechtsboven op de pagina.
U kunt zich nog aanmelden voor het feest.
Vroege wegtrek uit het hoge Noorden?
30-8-2010 - De tellingen bij Falsterbo zijn nog maar nauwlijks begonnen, of er zijn al relatief veel steltlopers, snippen en meeuwen gezien. Veel van deze soorten zitten al ruimschoots boven het langjarig gemiddelde dat over het hele seizoen wordt berekend. Voor het eerst kwamen er ook een Zwartkopmeeuw en een Morinelplevier in de Statistieken.
Ook leuk en voor het eerst: afgelopen week kwamen drie Grote Zilverreigers langs Falsterbo. Ze zoeken het blijkbaar steeds noordelijker.
Bron: skof.se Duitse zeevogelmonitoring 2009/2010
30-8-2010 - Recent heeft het Duitse Bundesamt für Naturschutz een rapport uitgebracht over de zeevogelmonitoring in het Duitse deel van de Noord- en Oostzee in 2009/2010. Het rapport (52 pag) is als BfN-Monitoring_Seevoegel_2009-2010.pdf op hun site terug te vinden.
Het onderzoek werd uitgevoerd door het Forschungs- und Technologiezentrum Westküste van de universiteit van Kiel. Onder andere door vliegtuigtelling werd de verspreiding van duikers en Dwergmeeuwen in het voorjaar in de Noordzeezone vastgesteld. Maar er werd ook gekeken naar de verspreiding van een selectie van broedvogels op Helgoland in de zomer van 2009 en afgelopen winter, toen er ijs lag op een deel van de Oostzee, werd de verspreiding van duikers, alken en zeeeenden bekeken.
Bron: dda-web en www.bfn.de. Goede resultaten met weidevogelbeheer in Noord-Brabant
30-8-2010 - Dankzij een subsidie van de provincie Noord-Brabant kan aan boeren in deze provincie een beheersvergoeding uitgekeerd worden als zij nesten van grutto, wulp of tureluur extra bescherming bieden. Dankzij de inzet van weidevogelbeschermers zijn in de periode 2008-2010 hoopgevende resultaten geboekt. Ten opzichte van reguliere nestbescheming kwamen méér nesten uit en méér kuikens overleefden de eerste 4 weken van hun leven.
Deelnemende veehouders ontvingen beheerssubsidie voor het onbewerkt laten van een zone gras rond een weidevogelnest. Hierdoor ontstaat een 'rustzone'. Vrijwilligers van weidevogelgroepen speelden hierin een cruciale rol, aangezien zij de nesten opzoeken en het verloop van de nesten nauwkeurig volgen. De deelnamebereidheid bij de boeren steeg gedurende de looptijd van het project. In 2010 werden bij 72 verschillende boeren overeenkomsten afgesloten ter bescherming van 113 nesten.
Door de aanleg van de rustzones blijkt het gemiddelde uitkomstpercentage toe te nemen tot 81-92%. Bij reguliere nestbescherming wordt 62,2 tot 64,7% behaald. Het aantal vliegvlugge kuikens per broedpaar is minimaal 0,7 bij de grutto, 0,6 bij de wulp en 1,5 bij de tureluur. Gezien de reproductie-eis van 0,6 jong per gruttopaar om de sterfte onder oudervogels te compenseren, lijkt hier dankzij de rustzones aan te worden voldaan.
In het project zijn ervaringen opgedaan die enkele verbeterpunten hebben opgeleverd. In de toekomst kan de regeling 'Rustzones voor kritische weidevogels' een effectieve manier zijn om kritische weidevogels, ook in lage dichtheden, te beschermen als aanvulling op reguliere nestbescherming.
Bron: Brabants Landschap, 26/08/10 en gelezen op: Groene Ruimte.
Amerikaanse zwaardschedes zijn vis- en vogelvoer
27-8-2010 - Begin jaren tachtig werd het uitheemse schelpdier de Amerikaanse zwaardschede (Ensis directus) voor het eerst in de Waddenzee waargenomen. Sindsdien zijn de aantallen van deze tweekleppigen sterk toegenomen. Op sommige plaatsen zitten er tientallen in een vierkante meter wadbodem. Uit onderzoek blijkt dat ze inmiddels een belangrijke voedselbron voor diverse vis- en vogelsoorten van de Nederlandse kust zijn.
Uit onderzoek is gebleken dat eidereenden en scholeksters in de Waddenzee Amerikaanse zwaardschedes eten. Waarschijnlijk profiteren ze vooral van periodes met massale natuurlijke sterfte van de schelpdieren (afb 2). Verder is recentelijk vastgesteld dat de schelpdieren ook op het menu staan van vissen en vogels in de Noordzee. Uit analyse van de maaginhoud van ondermeer schol, tong en zwarte zee-eend en eidereend bleek dat een significant deel van hun dieet bestaat uit de Amerikaanse zwaardschede, variërend van 20 tot 100 procent. Bij bijna alle onderzochte eidereenden werden resten van het schelpdier in de maag aangetroffen.
Bron en lees meer: Waddenacademie. Grutto's leggen geen eieren door zendertje
27-8-2010 - GRONINGEN - Twaalf vrouwelijke grutto's die vorig jaar mei een klein zendertje ingebouwd kregen, konden daardoor geen eieren leggen. De bedreigde weidevogeltjes hadden wel seks, maar het zendertje werkte onbedoeld als een soort spiraaltje. Dat zei onderzoeksleider Theunis Piersma van de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) donderdag naar aanleiding van een bericht hierover in NRC Handelsblad.
Bron en lees het hele bericht: Telegraaf. Bosbrand treft Zino's Stormvogel
27-8-2010 - De Zino's Stormvogel of Freira is de meest bedreigde zeevogel van Europa. De dieren broeden op Madeira. En met zijn 65-80 broedparen staat het dier hoog op de Rode Lijst.
Afgelopen weken woedde er bosbranden op Madeira en op 13 augustus bereikte het vuur het hart van het Centraal Massief waar de Stormvogels hun broedholen hebben. Na het afkoelen van de grond is de kolonie geïnspecteerd: drie volwassen en 25 jonge Stormvogels werden dood aangetroffen. Slechts 13 jongen overleefden het vuur in hun ondergrondse kamers.
De overlevende jongen worden nu in de gaten gehouden, beschermd tegen ratten en hun holen verstevigd. Voorlopig lijken ze goed gevoerd te worden.
Bron en lees meer: Birdlife. Laser nieuw wapen tegen vogels op Schiphol
27-8-2010 - SCHIPHOL - Met een revolutionaire groene laserstraal wil Schiphol definitief een eind maken aan de overlast van vogels op de start- en landingsbanen.
De luchthaven is onlangs een opmerkelijke proef gestart met de Tom 500, een nieuwe Franse vinding die na eerdere tests op een kleiner regionaal vliegveld een gunstig effect blijkt te hebben op de vogeloverlast. "Het apparaat laat onregelmatig een groene laserbundel over de baan uitwaaieren. Dat gebeurt op slechts anderhalve centimeter van de grond en schrikt vogels af", aldus een woordvoerster van de luchthaven.
Bron en lees het hele bericht: Telegraaf. Ooievaars zoeken massaal de Ooijpolder op
26-8-2010 - Gisteren, 25 augustus, werden in de Ooijpolder bij Nijmegen tientallen Ooievaars bij elkaar aangetroffen. In totaal bleef de teller steken op 68. De vogels stapten in het steeds slechter wordende weer rustig rond op de akker. In deze tijd van het jaar worden wel vaker zulke grote groepen aan de grond vastgesteld. Het zijn hoofdzakelijk jonge exemplaren.
Snelweg door de Serengeti?
26-8-2010 - Geplukt van EBNNL
Wie kent de Serengeti niet; één van 's werelds grootste nationale parken en bekend van talloze natuurfilms en TV-docu's over de trek in het dierenrijk.
De economie in Afrika groeit ook en dus........ De regering van Tanzania heeft het onzalige plan opgevat om een snelweg aan te gaan leggen die dwars door één van de topmigratieroutes van de wereld loopt, de route van de Wildebeest, bekend van vele documetaires.
Omdat de aanleg van de weg dwars door de route mogelijk verstrekkende gevolgen zal hebben, niet alleen voor de gnoe's maar ook voor de diverse vogelsoorten die in symbiose daarmee leven is de RSPB een campagne gestart om te proberen de regering van Tanzania op andere gedachten te brengen.
Lees meer over de waarde van het park en de plannen voor het aanleggen van de weg op de website via de link in onderstaande oproep van Keith Betton, verspreid via de BOU: www.rspb.org.
|
